Zapraszamy na kolejną wycieczkę 21 września 2013 roku

 

„Bydgoszcz za zamkniętymi drzwiami”

Od Dzielnicy Muzycznej i „Potopu”

po Wały Kujawskie

i tragedię  w Tryszczynie

Już w najbliższą sobotę Towarzystwo Miłośników Miasta Bydgoszczy we współpracy z Urzędem Miasta organizuje kolejną wycieczkę w cyklu „Bydgoszcz za zamkniętymi drzwiami”. Jest to kolejna wyprawa w głąb historii naszego miasta.

Program obfituje w ciekawe propozycje. I tak, dr Aleksandra Kłaput-Wiśniewska z Akademii Muzycznej im. F. Nowowiejskiego przedstawi genezę bydgoskiej Dzielnicy Muzycznej, ukochanego dziecka Andrzeja Szwalbego,  który nawet proponował nadanie jej oryginalnego imienia Wiolinów. Usłyszymy sporo ciekawych informacji na temat Filharmonii Pomorskiej. Akademii Muzycznej, Państwowego Zespołu Szkół Muzycznych i całego otoczenia, w tym parkowej galerii wybitnych kompozytorów.  Piotr Winter z Pracowni Dokumentacji, Popularyzacji Zabytków i Dziedzictwa Narodowego  WOKiS  opowie o  tym jak narodził się jeden z najbardziej znanych pomników Bydgoszczy - fontanna „Potop” na pl. Wolności. To dzieło  berlińskiego rzeźbiarza  Ferdinanda Lepckego  zostało odsłonięte  23 lipca 1904 roku w północnej części parku  Kazimierza Wielkiego. 7 stycznia  1943 roku Niemcy przystąpili do  rozbiórki „Potopu”, aby odzyskać  brąz na potrzeby wojenne  (dokładnie 8870 kg). Po latach  dzięki staraniom Społecznego Komitetu Odbudowy Bydgoskiej Fontanny „Potop” monument wraca na swoje miejsce. Przy okazji usłyszymy,  jakie problemy towarzyszyły i towarzyszą rekonstrukcji i kiedy można spodziewać się odsłonięcia całości.

W programie wycieczki mamy też wyjazd autokarem w okolice Bydgoszczy, do miejsc szczególnie związanych z naszym miastem. Z Robertem Grochowskim ruszymy na ul. Grunwaldzką, do Tryszczyna i Wtelna. Zatrzymamy się w miejscu tzw. Wałów Kujawskich –  pozostałości dwóch linii wałów ziemnych  w rejonie obecnej Osowej Góry i Czyżkówka. Ich chronologia i przeznaczenie są nieznane. W latach 50. XX w. sformułowano hipotezę, że stanowiły one podwójną, sprzężoną wzajemnie linię obronną, zwróconą frontem ku północy, dla ochrony centralnych Kujaw przed najazdami Pomorzan. Zaproponowano  także kilka wariantów datowania umocnień, od czasów plemiennych poczynając, a na dobie rozbicia dzielnicowego kończąc. Ostatnimi czasy pojawiła się opozycyjna koncepcja, negująca militarną funkcję Wałów Kujawskich. Według Lecha Łbika, są to znaki graniczne, wzniesione w okresie nowożytnym przez mieszczan bydgoskich w celu definitywnego rozgraniczenie posiadłości miejskich od sąsiednich włości klasztornych i szlacheckich.

W Tryszczynie zobaczymy film „Tryszczyn 1939”, który  przedstawia tragiczne wydarzenia, rozgrywające się w tej niewielkiej, podbydgoskiej miejscowości w latach 1939 – 1948. 3 września 1939 roku 474 Pułk Piechoty ,,Dzieci Bydgoszczy” w toku całodziennej bitwy powstrzymał tu atak niemieckiej 50 Dywizji Piechoty. Niespełna miesiąc później, w pustych już polskich okopach, niemiecki okupant dokonał jednej z największych zbrodni w rejonie Bydgoszczy, mordując w okrutny sposób około 800 Polaków i Żydów. Dwa lata później, w tym samym rejonie, zamordowano ponad 200 radzieckich jeńców wojennych. Od kwietnia 1945 roku miały miejsce ekshumacje masowych grobów, z których ciała złożono na cmentarzu, naprzeciwko leśniczówki Tryszczyn. W 1948 roku nastąpiła powtórna ekshumacja, a szczątki ofiar przeniesiono do Bydgoszczy. Film opowiedziany jest oczami nieżyjącego już leśniczego Henryka Bolcka – naocznego świadka wszystkich wydarzeń w Tryszczynie.

Zajedziemy też do niedalekiego Wtelna, gdzie znajduje się grób Leona Wyczółkowskiego artysty szczególnie zasłużony dla naszego miasta. Warto wspomnieć, że na cmentarzu parafialnym znajduje się grób zmarłego w 1936 r. Leona Wyczółkowskiego, z pomnikiem projektu malarza, Karola Tichy’ego (wyk. Piotr Triebler). Na kościele umieszczona jest tablica upamiętniająca 50-lecie śmierci artysty. Program, jak widać jest bardzo bogaty .  

Wycieczka odbędzie się 21 września  (w sobotę) 2013 roku. Ponieważ liczba miejsc jest ograniczona, obowiązują zapisy od dziś poczynając a na piątku  20 września kończąc w godzinach 9.00-15.00. Udział w wycieczce można zgłosić osobiście: w siedzibie Towarzystwa Miłośników Miasta Bydgoszczy przy ul. Jezuickiej 4, telefoniczne, tel. 52 -322-51-96, lub e-mailem: Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie w przeglądarce obsługi JavaScript..